بر اساس گزارشی اختصاصی از رویترز، سه فرد مطلع از این مذاکرات گفتند که مقامهای چینی طی ماه گذشته نشستهایی با شرکتهای بزرگ فناوری برگزار کردهاند تا درباره احتمال محدودکردن دسترسی کاربران خارجی به پیشرفتهترین مدلهای هوش مصنوعی چین، از جمله مدلهایی که هنوز عرضه نشدهاند، گفتوگو کنند.
به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین و براساس گزارش هوشیو، این مذاکرات پس از مجموعهای از اقدامات پکن برای حفظ فناوریهای هوش مصنوعی بومی در داخل کشور انجام شده است و نشان میدهد که چین، مشابه ایالات متحده، اکنون هوش مصنوعی پیشرفته را یک دارایی حیاتی ملی میداند که نیازمند اعمال کنترل است. افراد مطلع از این نشستها که اجازه صحبت با رسانهها را نداشتند و به همین دلیل نخواستند نامشان فاش شود، گفتند شرکتهای حاضر در این مذاکرات شامل غولهای فناوری مانند علیبابا و بایتدنس و همچنین استارتاپ Z.ai بودند.
از زمان انتشار مدل R1 شرکت DeepSeek در سال گذشته، مدلهای هوش مصنوعی چینی به لطف هزینه پایین و قابلیتهای روبهرشد خود، در سطح جهانی نفوذ قابلتوجهی پیدا کردهاند. هرگونه تصمیم پکن برای محدودکردن دسترسی به این محصولات میتواند پیامدهایی گسترده برای بازارهای هوش مصنوعی داشته باشد، زیرا احتمالاً هزینههای بسیاری از کسبوکارها افزایش خواهد یافت.
بررسی تشدید مجازاتها برای سرقت هوش مصنوعی
بر اساس اظهارات دو نفر از منابع، در این نشستها که به رهبری وزارت بازرگانی چین برگزار شد، شرکتکنندگان درباره اعمال محدودیت برای پیشرفتهترین مدلهای هوش مصنوعی، هم مدلهای بسته (Closed-source) و هم نسخههای متنباز بحث کردند. به گفته یکی از منابع، مقامهای چینی درباره این موضوع صحبت کردهاند که هرگونه افشا یا سرقت فناوری اختصاصی هوش مصنوعی بهعنوان یک جرم تحت قانون سختگیرانه امنیت ملی چین تعریف شود.
این منبع افزود که مقامها همچنین امکان اجرای اقدامات جدیدی برای محدودکردن اینکه چه کسانی میتوانند بودجه استارتاپهای داخلی هوش مصنوعی را تأمین کنند، مطرح کردهاند. دو منبع گفتند دامنه محدودیتهای احتمالی همچنان در حال بررسی است و ممکن است این محدودیتها تنها برای مدلهایی که در آینده منتشر میشوند اعمال شوند. همچنین مشخص نبود که این اقدامات چه زمانی یا حتی آیا اساساً اجرایی خواهند شد.
وزارت بازرگانی چین که مسئول نظارت بر مقررات صادراتی است و کمیسیون ملی توسعه و اصلاحات این کشور که نهاد برنامهریزی اقتصادی دولت چین که مقامهای آن نیز در این نشستها حضور داشتند. به درخواست رویترز برای اظهارنظر پاسخی ندادند. شرکتهای علیبابا، بایتدنس و Z.ai نیز به پرسشهای رویترز پاسخ ندادند.
هر سه شرکت مجموعهای از مدلهای هوش مصنوعی را در اختیار دارند که برخی از آنها بسته (Closed-source) هستند، درحالیکه برخی دیگر دارای وزنهای باز (Open-weight) هستند؛ به این معنا که کاربران میتوانند سیستمهای زیربنایی آنها را دانلود، اجرا و شخصیسازی کنند.
مدل Qwen شرکت علیبابا و مدل Doubao شرکت بایتدنس، از پرکاربردترین مدلهای هوش مصنوعی در چین محسوب میشوند. Z.ai نیز اخیراً در سیلیکونولی توجه زیادی را به خود جلب کرده است، زیرا قابلیتهای مدل GLM-5.2 این شرکت به سطح محصولات پیشرو آمریکایی نزدیک شده، اما با کسری از هزینه آنها ارائه میشود.
نگرانی شدید چین درباره تهدید مدل Mythos
بر اساس اظهارات دو منبع، مقامهای چینی بهشدت نگران این احتمال هستند که مدل Mythos بتواند آسیبپذیریهای نرمافزاری را مورد سوءاستفاده قرار دهد و واشنگتن ممکن است این مدل را علیه منافع چین به کار گیرد. این نگرانیها بازتابدهنده دیدگاههایی است که پیشتر توسط رسانههای دولتی چین و Zhou Hongyi، بنیانگذار شرکت امنیت سایبری Qihoo 360، مطرح شده بود. این شرکت یکی از تأمینکنندگان بزرگ خدمات امنیتی برای مشتریان دولتی و سازمانی است. هونگیی گفته است چین باید نسخه بومی خود از Mythos را توسعه دهد.
ازاینرو، چین در سال جاری میلادی مجموعهای از اقدامات را برای حفاظت از هوش مصنوعی بومی خود اجرا کرده است. در ماه آوریل، برنامهریز دولتی چین به Meta Platforms دستور داد از خرید ۲ میلیارددلاری استارتاپ هوش مصنوعی چینی Manus صرفنظر کند. در اوایل ژوئن نیز مقامهای چینی قوانین گسترده جدیدی صادر کردند که کنترل بر معاملات خارجی مرتبط با سرمایهگذاران چینی، فناوری، دادهها و امنیت ملی را افزایش میدهد.
بر اساس گفته دو منبع و یک فرد دیگر، چین همچنین در سال جاری تحقیقاتی را درباره Manus و دیگر استارتاپهای هوش مصنوعی داخلی که به خارج از کشور منتقل شدهاند را آغاز کرده است تا مشخص شود آیا آنها قوانین کنترل صادرات را نقض کردهاند یا خیر. Manus به درخواستها برای اظهارنظر پاسخ نداده است.
رویترز نتوانست مشخص کند که محدودیتهای احتمالی جدید برای دسترسی خارجیها به مدلهای هوش مصنوعی چین چگونه اجرا خواهد شد. بااینحال، برخی نشانهها ممکن است از یک میزگرد برگزارشده در ماه مه میان کارشناسان حقوقی چینی درباره مقررات حاکم بر هوش مصنوعی متنباز به دست آید. بر اساس خلاصهای از این نشست که در یک نشریه رسمی وابسته به دیوان عالی خلق چین منتشر شده است، شرکتکنندگان یک نظام چندسطحی پیشنهاد کردند:
- ابزارهای پایه متنباز که تنها نیازمند ثبت ساده باشند
- فناوریهای پیشرفتهتر که تحت بررسیهای امنیتی قرار گیرند
- حساسترین مدلهای پیشرفته هوش مصنوعی که یا از انتشار عمومی منع شوند یا تنها برای استفاده داخلی در چین در دسترس باشند.
۲۲۷۲۲۷
